Wateroverlast

Door klimaatverandering neemt de kans op extreme regen toe. Wateroverlast kan veel verder gaan dan water op straat: extreme regen kan leiden tot schade, onveilige situaties en maatschappelijke ontwrichting.

Bekijk het werkplan

wateroverlast

Van lokale bui naar regionale gevolgen

Extreme neerslag houdt zich niet aan grenzen. Bij een zeer zware of langdurige bui kunnen meerdere gemeenten en watersystemen tegelijk worden geraakt en kunnen problemen elkaar versterken.

 

Daarom worden sinds 2024 naast lokale en regionale DPRA-stresstesten ook bovenregionale stresstesten wateroverlast uitgevoerd. Die moeten meer inzicht geven in de gevolgen van grootschalige extreme neerslag en mogelijke keteneffecten, zoals in Limburg in 2021. In ons werkplan besteden we ook aandacht aandacht aan de bovenregionale stresstest.

  • Extreme neerslag

    Een zware of langdurige bui kan in korte tijd meerdere gebieden tegelijk raken, net zoals in Limburg 2021.

  • Water stroomt over grenzen

    Water volgt het landschap en watersysteem en stopt niet bij de grens van een gemeente, waterschap of werkregio.

  • Gevolgen werken door

    Wateroverlast op één plek kan gevolgen hebben voor andere gebieden en voor belangrijke functies, waardoor ook bovenregionale samenwerking nodig is.

     

Wateroverlast door een veranderend klimaat

  • Limburg, 2021

    In juli 2021 viel in delen van Zuid-Limburg in twee dagen meer dan 150 millimeter regen. De bodem was al nat, beken en rivieren traden buiten hun oevers en onder andere Valkenburg werd zwaar getroffen. Ook in België en Duitsland waren de gevolgen zeer groot.

     

    De gebeurtenis liet zien dat extreme regen niet alleen lokaal gevolgen heeft. Water stroomt door het landschap en watersysteem en kan op meerdere plaatsen tegelijk tot problemen leiden. Dat onderstreept het belang om naast lokale wateroverlast ook te kijken naar risico’s op een groter schaalniveau. Daarom is er door provincies gewerkt aan de bovenregionale stresstest wateroverlast. 

    Bekijk de kaartviewer over Limburg, 2021

Deelbeslissing

Nieuwe deelbeslissing wateroverlast

Wateroverlast krijgt een belangrijkere plek binnen het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie. Daarom is bij de tweede herijking een aparte Deelbeslissing Wateroverlast toegevoegd.

 

Het uitgangspunt is helder: Nederland wordt weerbaar en veerkrachtig tegen wateroverlast door extreme regen. Hoosbuien en langdurige extreme regen moeten tot zo min mogelijk maatschappelijke ontwrichting en schade leiden.

Bekijk de herijkte Deltabeslissing 2026

Wateroverlast aanpakken op verschillende manieren

De Deelbeslissing Wateroverlast kent vijf doelen:

  • Waterbewust handelen: inwoners en ondernemers kennen de risico's en weten wat zij zelf kunnen doen.
  • Wateroverlast voorkomen: het water- en bodemsysteem wordt benut om water op te vangen en vast te houden, met daarbij ook aandacht voor droogte.
  • Gevolgen beperken: bebouwd en landelijk gebied worden zo ingericht dat schade en maatschappelijke gevolgen beperkt blijven.
  • Voorbereid zijn op extreem weer: crisisbeheersing en waarschuwingen worden ingericht op extreme regen.
  • Waterrobuust herstellen: na schade wordt zo hersteld dat een gebied beter tegen toekomstige extreme regen kan.

 

Daarmee bestaat de aanpak niet alleen uit grotere riolen, gemalen of andere technische maatregelen. Het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie onderscheidt drie lagen: het natuurlijke systeem benutten, technische maatregelen treffen en handelen bij extremen.

samenwerken

Samenwerken op het niveau van Rijn-Oost

Voor Rijn-Oost ligt hier een duidelijke gezamenlijke opgave. De resultaten van lokale en regionale stresstesten kunnen worden verbonden met de bovenregionale stresstest, zodat ook risico's worden gezien die over de grenzen van gemeenten, waterschappen en werkregio's heen gaan.

Binnen Rijn-Oost stemmen de tien DPRA-werkregio's hier samen af en de DPRA-coördinator bundelt de inbreng samen voor het kernteam Rijn-Oost, het RAO en tot slot het RBO.

Samen werken aan de toekomst van ons water

Heb je een vraag over Rijn-Oost, onze samenwerking of één van de wateropgaven? Neem contact met ons op. We brengen je graag in contact met de juiste persoon.

Neem contact op